FORM ONE KISWAHILI EXAMS SERIES

OFISI YA RAIS

TAWALA ZA MIKOA NA SERIKALI ZA MITAA

MTIHANI WA MWISHO WA MWAKA

KISWAHILI KIDATO CHA KWANZA

NOVEMBA 2022

Maelekezo:

  1. Karatasi hii ina sehemu A, B, na C zenye jumla ya maswali kumi (10).
  2. Jibu maswali yote kwa usahihi.
  3. Soma kwa makini maelekezo ya kila sehemu na kila swali.
  4. Andika namba yako ya mtihani katika kila ukurasa sehemu ya juu upande wa kulia.
  5. Majibu yote yaandikwe kwenye nafasi zilizoachwa wazi

SEHEMU A: (Alama 15)

Jibu maswali yote kwenye sehemu hii

1.Soma habari ifuatayo kisha jibu maswali yanayofuata kwa kuchagua herufi ya jibu sahihi.

Mazingira ni jumla ya mambo yote yanayomzunguka kiumbe katika maisha yake. Vitu hivyo vinaweza kuwa vyenye uhai kama vile wanyama, wadudu na mimea au visivyo na uhai kama vile milima, maziwa, mabonde, mito na bahari.

Uharibifu wa mazingira ni uzoroteshaji wa mazingira kwa njia ya kupunguza rasilimali kama vile hewa, maji, mimea, udongo na hata kupotea kwa wanyamapori. Mara nyingi, uharibifu wa mazingira husababishwa na vitendo vya binadamu kuangamiza viumbe vinavyomzunguka. Vitendo hivyo ni kama vile kukata miti hovyo, kulima kandokando ya vyanzo vya maji, kutupa taka hovyo na kutiririsha maji machafu kwenye vyanzo vya maji.

Uharibifu wa mazingira hutokana na shughuli mbalimbali za binadamu kama vile kilimo. Binadamu hupanua mashamba kwa ajili ya shughuli za kilimo kwa kukata miti ovyo na kuchoma misitu. Ukataji wa miti ovyo na uchomaji wa misitu husababisha vifo vya viumbe hai vinavyoishi katika miti hiyo kama vile nyani, tumbili na sokwe.

Utupaji wa taka huweza kuharibu mazingira. Taka hizo hutoa harufu mbaya na kuvutia wadudu kama vile nzi. Wadudu hao husababisha magonjwa ya kuambukiza kama vile kipindupindu. 

Viwanda kutiririsha maji machafu kwenye vyanzo vya maji ni sababu nyingine ya uharibifu wa mazingira. Maji yanayotiririshwa huchafua maji yanayotumiwa na binadamu kutoka kwenye mito na maziwa hivyo husababisha magonjwa kwa binadamu kama vile kansa. Viwanda pia hutoa moshi ambao huchafua hewa inayovutwa na watu hivyo watu hupata madhara kama vile ugonjwa wa mapafu.

Maswali

i.        Kichwa kinachofaa kwa habari hii ni:

A.    Hali ya hewa

B.     Kutunza mazingira

C.     Sababu za uharibifu wa mazingira

D.    Ukataji miti ovyo

E.     Athari za mazingira

ii.      Kwa nini ni muhimu kutunza mazingira yetu?

A.    Ili kuepukana na magonjwa, vita na njaa

B.     Ili kupata mazao mengi, wanyama wengi na miti.

C.     Ili kupendezesha mazingira, kupata majalala na maziwa

D.    Ili kuepuka magonjwa, kupata mvua za kutosha na afya bora

E.     Ili kuondoa mmomonyoko wa udongo, kupata miti mingi na kuondoa unyevuunyevu

iii.    Shughuli zingine zinazofanywa na binadamu na hupelekea uharibifu wa mazingira ni:

A.    Kufuga wanyama wengi katika eneo dogo

B.     Kujenga nyumba nzuri

C.     Kusafisha maziwa yetu

D.    Kuuza madini

E.     Kufua nguo

iv.    Ugonjwa wa mapafu unaoweza kusababishwa na kuvuta hewa kutoka kwa mtu mwingine hujulikana kama vile_______

A.    Athma

B.     Kifua kikuu

C.     Pumu

D.    Kipindupindu

E.     Kansa 

v.      Magonjwa mengine yanayoweza kutupata baada ya kutupa taka ovyo ni pamoja na __

A.    Upele

B.     Amiba

C.     Pumu

D.    Kuhara

E.     Homa 

vi.    Ni ugonjwa gani wa mlipuko unaozungumziwa na mwandishi katika habari hii?

A.    Korona

B.     Kipindupindu

C.     Kansa

D.    Homa ya mapafu

E.     Maji machafu

vii.  Waziri wa tanzania mwenye dhamana ya kusimamia mazingira anaitwa _______

A.    Umi Mwalimu

B.     Tundu Antipasi Lisu

C.     Godbless Lema

D.    Majaliwa kasimu majaliwa

E.     Seleman Jafo

 viii. Kutokana na habari uliyoisoma, Rasilimali ni nini?

A.    Ni jumla ya mali aliyonayo mtu au nchi

B.     Vyanzo vya maji

C.     Upepo

D.    Barabara

E.     Mali inayopatikana kutokana na njia isiyo sahihi

ix.    Zifuatazo ni njia za kutunza mazingira

A.    Kulipua mabomu, kupanda miti na kuchimba vyoo.

B.     Kupanda miti, kutupa taka ovyo na kutiririsha maji machafu

C.     Kupanda miti, kutoa elimu dhidi ya mazingira na kuchimba mashimo ya kuhifadhi taka. D. Kuendesha magari makubwa, kujenga nyumba nzuri na kunawa mikono kabla ya kula

E. Kuwafundisha wanafunzi, kuchoma taka na kupanda maua.

x.      Ni uharibifu gani wa mazingira kati ya yafuatayo husababisha mmomonyoko wa ardhi?

A.    Kutupa vinyesi vya watoto ovyo

B.     Kupanda ukoka

C.     Kuchoma misitu

D.    Kufuga wanyama wengi

E.     Mikusanyiko ya watu

2. Oanisha safu ya maneno A na B. 

SEHEMU B: (Alama 70)

Jibu maswali yote kwenye sehemu hii

3.      Fafanua maana ya istilahi zifuatazo kama zinavyotumika kwenye lugha ya Kiswahili

(a)   Shina la neno 

…………………………………………………………………………………………………

 (b)   Sarufi 

…………………………………………………………………………………………………

 (c)   Vielezi 

…………………………………………………………………………………………………

 (d)   Sintaksia 

…………………………………………………………………………………………………

 (e)   Viambishi 

…………………………………………………………………………………………………

4.Bainisha dhima tano (5) za viambishi awali katika lugha ya Kiswahili. Kwa kila dhima toa mfano mmoja.

  1. ................................................................................................................................
  2. ................................................................................................................................
  3. ...........................................................................................................................
  4. ...........................................................................................................................
  5. ................................................................................................................................

5.a) Sentensi zifuatazo ni tata. Tunga sesntensi mbili kila sentensi ondoa utata huo.

i. Mama amenunua mbuzi

....................................................................................................................................................

ii. Baba Amina ameondoka

…………………………………………………………………………………………………

iii. Mwajuma ametumwa na Rama

…………………………………………………………………………………………………

iv. Kaka amevunja kijiko chake

…………………………………………………………………………………………………

v. Ali amempigia Asha ngoma

…………………………………………………………………………………………………

 b) Taja mifano ya kauli zinazoonyesha muktadha wa rejesta zifuatazo:

 i. Hotelini

…………………………………………………………………………………………………

ii. Sokoni

…………………………………………………………………………………………………

iii. Bandarini

…………………………………………………………………………………………………

iv. Darasani

…………………………………………………………………………………………………

v. Ndani ya basi

…………………………………………………………………………………………………

6.   (a) Panga maneno yafuatayo kama yanavyokuwa katika kamusi

     Kafeli, Tosha, Zaituni, Buriani, Roho, Paroko, Kaheshimu, Amina, Amani

       …………………………………………………………………………………………………………………………………….

(b) Fafanua dhima tano za kamusi 

  1. ...............................................................................................................
  2. ...............................................................................................................
  3. ....................................................................................................
  4. .....................................................................................................
  5. ............................................................................................................

7.         Taja methali moja ambayo ungeweza kuitumia kuonya au kuadilisha kulingana na tukio lililoelezwa hapo chini

Mfano: Mtoto alilelewa vibaya hatimaye ajawa jambazi

Methali: Samaki mkunje ingali mbichi

i.        Ndege alijenga kiota kwa kuchukua jani moja moja na hatimaye baada ya siku tatu kiota kikakamilika kujengwa.

Methali: ………………………………………………………………………………..…….

ii.      Wastara alikuwa masikini, akajibidisha sana kufanyakazi usiku kucha, hatimaye akafanikiwa kupata utajiri na kuishi maisha yenye hadhi.

Methali: ……………………………………………………………………………………….

iii.    Simba alivamia zizi la Mzee Mahende na kukamata ng’ombe mmoja, alipotoka na mkuki kumkabili, alishindwa akarudi nyuma kwa hofu kisha yowe wanakijiji wakakusanyika wakiwa na mikuki na mapanga na marungu wakampiga na kumuua.

Methali: ……………………………………………………………………………………….

iv.    Dereva aliendesha gari kwa kasi na kusababisha ajari mbaya

Methali: ……………………………………………………………………………………….

v.      Baba alipofiwa na mtoto wake alilia sana hadi akazimia

Methali: ………………………………………………………………………………………..

8.   Amina ni mwanafunzi wa darasa la saba anayesoma shule ya msingi Majimengi, tatizo la Amina alikuwa anaamini kuwa lugha haina umuhimu wowote katika jamii. Wewe kama mwanafunzi wa kidato cha pili unamshawishi vipi Amina aweze kubadili imani yake? Kwa hoja tano (05)

  1. .................................................................................................
  2. .................................................................................................
  3. ............................................................................................
  4. ............................................................................................
  5. .................................................................................................

9. Wahusika ni kipengele muhimu sana katika kazi yoyote ile ya fasihi. Onyesha aina ya wahusika katika fasihi simulizi (05).

  1. ............................................................................................
  2. ............................................................................................
  3. .......................................................................................
  4. .........................................................................................
  5. ..............................................................................................

SEHEMU C: (Alama 15)

10.  Andika insha yenye maneno 150 na yasiyozidi 200 inayohusu madhara ya mimba za utotoni 

LEARNINGHUBTZ.CO.TZFORM ONE KISWAHILI EXAM SERIES 111

JAMHURI YA MUUNGANO WA TANZANIA

OFISI YA RAIS, TAWALA ZA MIKOA NA SERIKALI ZA MITAA

KISWAHILI KIDATO CHA KWANZA

MUDA: SAA 2:00          2022

 

MAELEKEZO.

  1.                Karatasi hii ina sehemu A, B, C, D na E.
  2.                Jibu maswali yote kama ilivyoelekezwa katika kila sehemu.
  3.                Zingatia mwandiko mzuri, Mpangilio na usahihi wa majibu yako.
  4.                Majibu yote yaandikwe kwenye karatasi za kujibia.

 

SEHEMU A UFAHAMU (Alama 10)

  1.                Soma kifungu cha habari kifuatacho kasha jibu maswali yafuatayo.

Aaah! Maskini ya Rabiee! Hii ndiyo nchi tuliyomo sisi!.  Nchi inayovuja jasho ,nchi masikini, nchi ambayo wanawake huvaa nguo _ _ _ _! Nchi ambayo wanawake huvaa nywele za maiti_ _ _Haya ndiyo maendeleo yetu_ _ _ _.

Haki na usawa katika nchi masikini ni ndoto. Wengi huamua kuwa mabubu mara tu deemokrasia inapopokonywa na watu wachache. Huu ni Unafiki mkubwa.Haki haipo nchini mwetu ila tu tumefumbwa macho, Tumekuwa Vipofu.

Mimi nimeamua kupambana, nitachukua panga_ _ _ nitachukua pinde _ _ _ nitachukua mishale _ _ _ nitapigana kufa na kupona. Nitapigania haki na usawa.Haki! Haki! Usawa Haki! Haki_ _ _ _ maana yake nini.

MASWALI

  1.                 Andika kichwa cha habari hii _______________________________________________
  2.                Je mwandishi analaani juu ya nini? ______________________________________
  3.                 Taja matatizo manne ambayo mwandishi anayakemea
  1.                  _____________________________________________
  2.                _____________________________________________
  3.             _____________________________________________
  4.              _____________________________________________

d) Haki na usawa vitapatikana kwa njia gani? ______________________________

e) Andika maana ya maneno yaliyopigiwa mstari.

  1.                 Inapopokonywa.
  2.                Unafiki.
  3.                 Vipofu.

SEHEMU B (Alama 30)

UTUMIZI WA LUGHA.

  1.                Kwa kutumia mifano toa maana ya maneno yafuatayo.


  1.                 Kidahizo.   
  2.                Kitomeo.   
  3.                 Kamusi.
  4.                Lugha.   
  5.                 Sherehe


 

  1.                (a) Kwa kutumia matumizi ya Kiswahili sanifu, sentensi zifuatazo zina makosa. Ziandikwe upya kwa ufasaha.

                    Kwa mfano

  •                    Kiti mkubwa amevunjika.

                            Usahihi- Kiti kikubwa kimevunjika.

  1.                  Chai imeingia nzi.
  2.                Anakwenda baba kesho safari.
  3.             Humwambiaga lakini haelewi.
  4.              Ng’ombe zangu zimeibiwa.
  5.                Daktari nina kifua sijalala usiku kucha.

(b)  Andika athari tano za kutotumia lugha kwa ufasaha.

  1.                (a)  Taja matumizi Matano (5) ya kamusi.

(b)  Kamusi hugawanyika katika sehemu ngapi? Zitaje.

(c)  Taja mambo mawili yanayopatikana katika utangulizi wa kamusi.

 

SEHEMU C: (Alama 20)

SARUFI

  1.                (a)  Kitenzi kikuu huweza kutumika sambamba na kitenzi kingine kukamilisha sentensi. Kwa kuandika upya sentensi katika karatasi uliyopewa, Bainisha vitenzi vilivyotumika katika sentensi zifuatazo.

                  Mfano

- Amina alikuwa anakula chakula kitamu.

      Ts       T

  1.                  Mgeni wangu amekwisha wasili.
  2.                Amina hakutaka kumuhudhi.
  3.             Mafundi wote wanashona viatu.
  4.              Wataendelea kumsubiri hadi kesho.
  5.                Gari lilikuwa limeharibikia mlimani Kitonga.

(b)   Ainisha maneno yaliyopigiwa mstari katika sentensi zifuatazo.

  1.                  Viti vizuri viwili vimevunjika.
  2.                Ah! alitaka kuja shuleni.
  3.             Wewe ndiye ndugu yangu.
  4.              Wachezaji wote walifanya mazoezi ya viungo.
  5.                Ndizi hizi zimeoza.
  1.                (a)   Tunga sentensi moja kwa kila neno lililoandikwa kwa hati mcharazo.
  1.                  Vizuri kama kiwakilishi.
  2.                Vizuri kama kivumishi.
  3.             Vizuri kama kielezi.
  4.              Mama kama Nomino.
  5.                Mama kama kihisishi.

(b)  Tunga sentensi zenye miundo ifuatayo:-  kwa kupigia mstari sentensi hiyo kuonesha aina hizo 

        za maneno.

             Mfano:    N   +   T + E =

                  Mama anapika jikoni.

        N         T        

  1.                  H + N + T + E
  2.                N + V + V + TS + Ts + T
  3.             W + t + N + V
  4.              W + V + T
  5.                T

SEHEMU D: (Alama 30)

FASIHI    

  1.                (a)  Sanaa ni nini?

(b)  Nakili kisha ukamilishe kielelezo kifuatacho.

 

 

 

 

 

 (a)Fasihi ina dhima/kazi mbalimbali katika jamii. Taja tano (5) na uzieleze kwa ufupi.

(a)   Taja vipengele vitano (5) vinavyounda Fani katika kazi ya fasihi.

(b)   Taja vipengele vitano (5) vinavyounda Maudhui katika kazi ya fasihi.

 

SEHEMU E: (Alama 10)

UTUNGAJI.

10.   Mwandikie barua rafiki yako umweleze kuhusu hali halisi ya masomo ilivyo shuleni kwenu. 

 zingatia taratibu za uandishi wa barua za kirafiki katika uandishi wako.

1

 

LEARNINGHUBTZ.CO.TZFORM ONE KISWAHILI EXAM SERIES 94

OFISI YA RAIS

TAWALA ZA MIKOA NA SERIKALI ZA MITAA

MTIHANI WA KUJIPIMA

KISWAHILI KIDATO CHA KWANZA

MUDA : SAA 2:00

MAELEKEZO.

  1. Karatasi hii ina sehemu A, B, C, D na E.
  2. Jibu maswali yote kama ilivyoelekezwa katika kila sehemu.
  3. Zingatia mwandiko mzuri, Mpangilio na usahihi wa majibu yako.
  4. Majibu yote yaandikwe kwenye karatasi za kujibia.

 

SEHEMU A UFAHAMU (Alama 10)

  1. Soma kifungu cha habari kifuatacho kasha jibu maswali yafuatayo.

Aaah! Maskini ya Rabiee! Hii ndiyo nchi tuliyomo sisi!.  Nchi inayovuja jasho ,nchi masikini, nchi ambayo wanawake huvaa nguo _ _ _ _! Nchi ambayo wanawake huvaa nywele za maiti_ _ _Haya ndiyo maendeleo yetu_ _ _ _.

Haki na usawa katika nchi masikini ni ndoto. Wengi huamua kuwa mabubu mara tu deemokrasia inapopokonywa na watu wachache. Huu ni Unafiki mkubwa.Haki haipo nchini mwetu ila tu tumefumbwa macho, Tumekuwa Vipofu.

Mimi nimeamua kupambana, nitachukua panga_ _ _ nitachukua pinde _ _ _ nitachukua mishale _ _ _ nitapigana kufa na kupona. Nitapigania haki na usawa.Haki! Haki! Usawa Haki! Haki_ _ _ _ maana yake nini.

MASWALI

  1. Andika kichwa cha habari hii _______________________________________________________
  2. Je mwandishi analaani juu ya nini? __________________________________________________
  3. Taja matatizo manne ambayo mwandishi anayakemea
  1. _____________________________________________
  2. _____________________________________________
  3. _____________________________________________
  4. _____________________________________________

d) Haki na usawa vitapatikana kwa njia gani? ____________________________________________

e) Andika maana ya maneno yaliyopigiwa mstari.

 (a) Inapopokonywa.

 (b) Unafiki.

 (c) Vipofu.

SEHEMU B (Alama 30)

UTUMIZI WA LUGHA.

  1. Kwa kutumia mifano toa maana ya maneno yafuatayo.

(a) Kidahizo.   (b) Kitomeo.   (c) Kamusi.

(d) Lugha.   (e) Sherehe.

  1. (a) Kwa kutumia matumizi ya Kiswahili sanifu, sentensi zifuatazo zina makosa. Ziandikwe upya kwa ufasaha.

                    Kwa mfano

  • Kiti mkubwa amevunjika.

                            Usahihi- Kiti kikubwa kimevunjika.

  1. Chai imeingia nzi.
  2. Anakwenda baba kesho safari.
  3. Humwambiaga lakini haelewi.
  4. Ng’ombe zangu zimeibiwa.
  5. Daktari nina kifua sijalala usiku kucha.

(b)  Andika athari tano za kutotumia lugha kwa ufasaha.

  1. (a)  Taja matumizi matano(5) ya kamusi.

(b)  Kamusi hugawanyika katika sehemu ngapi? Zitaje.

(c)  Taja mambo mawili yanayopatikana katika utangulizi wa kamusi.

 

SEHEMU C:  (Alama 20)

SARUFI

  1. (a)  Kitenzi kikuu huweza kutumika sambamba na kitenzi kingine kukamilisha sentensi. Kwa kuandika upya sentensi katika karatasi uliyopewa, Bainisha vitenzi vilivyotumika katika sentensi zifuatazo.

                  Mfano

- Amina alikuwa anakula chakula kitamu.

      Ts       T

  1. Mgeni wangu amekwisha wasili.
  2. Amina hakutaka kumuhudhi.
  3. Mafundi wote wanashona viatu.
  4. Wataendelea kumsubiri hadi kesho.
  5. Gari lilikuwa limeharibikia mlimani Kitonga.

(b)   Ainisha maneno yaliyopigiwa mstari katika sentensi zifuatazo.

  1. Viti vizuri viwili vimevunjika.
  2. Ah! alitaka kuja shuleni.
  3. Wewe ndiye ndugu yangu.
  4. Wachezaji wote walifanya mazoezi ya viungo.
  5. Ndizi hizi zimeoza.
  1. (a)   Tunga sentensi moja kwa kila neno lililoandikwa kwa hati mcharazo.
  1. Vizuri kama kiwakilishi.
  2. Vizuri kama kivumishi.
  3. Vizuri kama kielezi.
  4. Mama kama Nomino.
  5. Mama kama kihisishi.

(b)  Tunga sentensi zenye miundo ifuatayo:-  kwa kupigia mstari sentensi hiyo kuonesha aina hizo 

        za maneno.

             Mfano:    N   +   T  +  E  =

                  Mama anapika jikoni.

        N         T        

  1. H  + N +  T +  E
  2. N  +  V  +  V +  TS  +  Ts  +  T
  3. W  +  t  +  N  +  V
  4. W  +  V + T
  5. T

SEHEMU D:  (Alama 30)

FASIHI    

  1. (a)  Sanaa ni nini?

(b)  Nakili kisha ukamilishe kielelezo kifuatacho.

 

 

 

 

(a)Fasihi ina dhima/kazi mbalimbali katika jamii. Taja tano (5) na uzieleze kwa ufupi.

(a)   Taja vipengele vitano (5) vinavyounda Fani katika kazi ya fasihi.

(b)   Taja vipengele vitano (5) vinavyounda Maudhui katika kazi ya fasihi.

 

SEHEMU E:    (Alama 10)

UTUNGAJI.

10.   Mwandikie barua rafiki yako umweleze kuhusu hali halisi ya masomo ilivyo shuleni kwenu. 

         zingatia taratibu za uandishi wa barua za kirafiki katika uandishi wako.

1

 

LEARNINGHUBTZ.CO.TZFORM ONE KISWAHILI EXAM SERIES 84

OFISI YA RAIS

TAWALA ZA MIKOA NA SERIKALI ZA MITAA

MTIHANI WA NUSU MUHULA WA PILI AUG 2021

KISWAHILI KIDATO CHA KWANZA                    MUDA : SAA 2:30

MAAGIZO

  1.            Mtihani huu una sehemu nne (04) A, B, C na D
  2.          Jibu maswli yote
  3.        Fuata maagizo ya kila sehemu na swali.
  4.        Andika majina yako matatu.
  5.          Mpangilio mzuri wa kazi uta zingatiwa

 

SEHEMU A (Alama 10).

UFAHAMU

  1.          Soma kwa makini habari ifuatayo kasha jibu maswali yanayo fuata;

Ugonjwa hatari wa UKIMWI umeenea kwa kasi sana katika nchi masikini  ikiwepo nchi ya Tanzania.Kuna sababu mbalimbali zinazo changia hali hii. Sababu kubwa ni umasikini .

   Wasichana na wanawake wengi hupenda kujiuza kama bidhaa sokoni ili wapate fedha ya kujikimu  katika maisha yao . Hufanya hivyo kwa kuji rahisisha kwa wanaume wenye bulungutu  la fedha.Wanawake hawa ujipeleka kwenye mabaa au kwenye vilabu vya pombe, wakisha kunywa na kuvaa miwani wote huingia katika ulimwengu mwingine ambako huanza kuambukizana virusi vya UKIMWI.

      Sababu nyingine ni raha na starehe ambayo watu wengi huifurahia.Hufanya hivyo ili kujistarehesha wao wenyewe . Hutumia miili yao kama sehemu ya burudani katika maisha yao. Hukumbatiana ili kujisahaulisha taabu na misukosuko katika maisha.

  Sababu nyingine ni ukosefu wa elimu juu ya ugonjwa huu, watu wengi hawajafundishwa adhari za ugonjwa huu kwa jamii . Hivyo hawa jui maana ya UKIMWI,wao hufikiri kwamba UKIMWI ni ndoto na hakuna ugonjwa wa aina hii hali hiii imesababisha baadhi ya vijana ………..

    Njia zinazo eneza ugonjwa huu ni nyingi nikitaja nitaonekana  mmbea kwani kila mmoja anazifahamu.Athari za UKIMWI katika jamiii nikama vileb kifo,kushuka kwa shughuli za uzalishaji mali n.k.

 

MASWALI

  1.            Eleza maana ya maneno yaliyo pigiwa mstari.
  1.           ……………………………………………………………………………………………………
  2.          ……………………………………………………………………………………………………
  3.           ………………………………………………………………………………………………….
  4.          ……………………………………………………………………………………………………
  5.           ……………………………………………………………………………………………………
  1.             Ni kwa vip UKIMWI huchangia kushuka kwa shughuli za uzalishaji mali?.........................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
  2.           Taja sababu nne zinazo eneza ugojwa wa UKIMWI
  1.              ……………………………………………………………………………………………….
  2.          ……………………………………………………………………………………………….
  3.                 ……………………………………………………………………………………………..
  4.                                                                                                                                                                                                                                  ……………………………………………………………………………………………….
  1.           Fafanua sababu kuu inayo changia kuenea kwa ugonjwa huu katika nchi masikini kama Tanzania………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
  2.          Andika kichwa cha habari kisicho zidi maneno matano(05)

……………………………………………………………………………………………………….

SEHEMU B (Alama 20)

UTUMIZI WA LUGHA NA USAHIHI WA MAANDISHI

  1.                 (a)  Taja mambo makuu manne(04) ambayo yana jenga lugha.
  1.               ………………………………………………………………………………..
  2.             ………………………………………………………………………………………
  3.              ………………………………………………………………………………………..
  4.               ……………………………………………………………………………………….

b.  Lugha ni chombo muhimu sana katika jamii. Nini umuhimu wake katika jamii?

  1.               ...........................................………………………………………………………..
  2.                ………………………………………………………………………………………………………
  3.              ……………………………………………………………………………………………………..
  4.               ………………………………………………………………………………………………………..
  5.              ………………………………………………………………………………………………………..

c. Eleza maana ya dhana zifuatazo;

  1.            Ufasaha……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
  2.                Mawasiliano………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
  3.              Lugha…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
  4.           Matamshi sahihi ……………………………………………….......................................................................................................................................................
  5.          Lugha fasaha …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

SEHEMU C (Alama 20)

SARUFI

  1.          a) Taja matawi manne (04) ya sarufi;
  1.            ……………………………………………………………..
  2.          …………………………………………………………….
  3.        ……………………………………………………………………
  4.        ……………………………………………………………….

b) Tunga sentensi kwa kutumia  vipashio vifua tavyo

  1.                  mfano; N+t+N=  Mtoto   ni    Mgonjwa  

                                 N        t          N

  1.              N+V+E=…………………………………………………………………………………
  2.          W+TS+T+E=…………………………………………………………………………..
  3.           N+t+N+V=……………………………………………………………………………
  4.          H+N+T=………………………………………………………………………………..

 

SEHEMU D (Alama 50)

                                   FASIHI KWA UJUMLA

  1.          a) Taja sifa tano (05) za faihi simulizi
  1.            ……………………………………………………………………………………………………..
  2.          …………………………………………………………………………………………………….
  3.        ……………………………………………………………………………………………………..
  4.        …………………………………………………………………………………………..
  5.          ……………………………………………………………………………………………..

b)  Eleza maana ya maneno yafuatayo

  1.                  Maigizo …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
  2.                Sanaa ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
  3.              Methali …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………….
  4.               Fasihi…………………………………….……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
  5.                 Majigambo…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

c) Taja vipengele vitano (05) muhimu vya fasihi simulizi.

  1.                  ……………………………………………………………………………………………………
  2.                ………………………………………………………………………………………………
  3.              ……………………………………………………………………………………………………
  4.               …………………………………………………………………………………………………..
  5.                 …………………………………………………………………………………………………..

d) Kamilisha methali zifuatazo

  1.                Mgaagaa na upwa………………………………………………...................
  2.                Dua la kuku halimpati mwewe……………………………………………..
  3.                Kizuri cha jiuza …………………………………………………………………….
  4.                Heri nusu shari……………………………………………………………………
  5.                Usimlaumu dobi………………………………………………………………..

e) Taja vipengele vitano vya fani

  1.                …………………………………………………………
  2.                ……………………………………………………….
  3.                ………………………………………………………..
  4.                ………………………………………………………….
  5.                …………………………………………………………..

FASIHI SIMULIZI

FASIHI ANDISHI

  1.                                                                                                                                                                                                                                    

  1.                                                                                                                                                                                                                                  

ii

  1.                                                                                                                                                                                                                                

iii

  1.                                                                                                                                                                                                                                

iv

  1.                                                                                                                                                                                                                                   

V

f) Taja tofauti tano (05) kati ya fasihi simulizi na fasihi andishi

 

 

 

 

                                                                                                                                                                                         

                            

1 | Page

 

LEARNINGHUBTZ.CO.TZFORM ONE KISWAHILI EXAM SERIES 70

Nambari ya mtahiniwa...............................................

OFISI YA RAIS TAWALA ZA MIKOA NA SERIKALI ZA MITAA

MITIHANI YA KUJIPIMA KWA KIDATO CHA KWANZA

NUSU MUHULA WA KWANZA

2021-MACHI

MUDA SAA 2

Maelekezo.

  1. Karatasi hii ina sehemu A, B na C Zenye jumla ya maswali kumi na mbili (12)
  2. Jibu maswali yote katika sehemu A and B na maswali matatu (3) kutoka sehemu C
  3. Sehemu A ina alama kumi na tano (15), sehemu B alama arobaini (40) na sehemu C INA ALAMA arobaini na tano (45).
  4. Zingatia maelekezo ya kila sehemu na kila swali.
  5. Simu za mkononi na vitu vyote visivyoruhusiwa havitakiwi katika chumba cha mtihani.
  6. Andika namba yako ya mtihani katka kila ukurasa wa kijitabu chako cha kujibia.

SEHEMU A ( Alama 15)

Jibu maswali yote katika sehemu hii.

UFAHAMU

  1. Soma kifungu cha habari kifuatacho kisha jibu maswali kwa kuandika hrufi ya jibu sahihi katika jedwali lilichorwa chini ya swali.

Watu wote walirudi makwao. Shida ilienea katika nchi ya Kufikirika. Watu walikuwa hawakufanya kazi kwa muda wa miaka sita mfululuzo kwa sababu wote walishughulika katika kutafuta tiba ya ugumba wa Mfalme na utasa wa Malkia. Hasara zilizotokea katika muda ule zilikuwa ni kubwa na nyingi; hata zilikuwa hazilingani na hasara zozote nyingine ambazo wato wa Kufikirika waliweza kukumbuka kuwa waliziona zamani katika nchi yao. Mashamba yalitupwa.  Mitambo, vinu na viwanda vilikuwa havina watu. Mazizi na maghala yalikuwa tupu kabisa.  Nusu ya sarafu na majohari katika hazina ilipotea. Kazi katika mashimo na nyingine zilifungwa. Waandishi walitupa chini kalamu zao na wanazuoni waliacha vitabu vyao wazi.

Nchi ambayo zamani ilikuwa ya shibe, utajiri, nguo, tafriji na neema zote sasa ilikuwa imegeuka nchi ya njaa; umasikini na uhitaji wa kila namna ulikuwa mbele ya watu. Maisha haya mapya yalisumbua watu sana hata yakawa hayavumiliki. Afya ya watu ilitishwa na maradhi. Vifo vilitokea kwa wingi mno.  Shida hii ilipaswa kuzuiwa au Wafikirika wote wangalipanguswa katika uso wa ardhi, ilikuwa ni wajibu wa kila mtu kutenda awezavyo kujisaidia mwenyewe, watoto wake nan chi yake. Basi baada ya marejeo kila mtu alijitia katika kazi yake kwa bidii zote.

Isipokuwa watoto, Wafikirika wote walikuwa wana desturi ya kufanya kazi kwa muda mwingi kuliko watu wote katika mataifa mengine ya dunia. Muda wa kufanya kazi katika nchi yao ulikuwa ni saa kumi na mbili. Saa mbili zilitumiwa kwa maburudisho katika michezo saa mbili nyingine zilikuwa ni za mapumziko na saa nane ni za kulala katika kila saa ishirini nan ne au siku moja.  Vitanda vilikuwa havina watu juu baada ya muda wa saa nane za kulala isipokuwa wagonjwa na watoto wadogo wadogo tu. Kama si kwa sababu ya faida ya afya hata saa nane za kulala zingalipunguzwa kuwa saa saba au sita tu. Shauri la kupunguza wakati wa kulala lilipelekwa mbele ya madiwani wan chi ya Kufikirika na wasimamizi wa kazi. Lilikubaliwa na halmshauri ndogo lakini halikufaulu katika halmashauri kuu kwa sababu ilidhaniwa kuwa hofu ya hatari juu ya maisha itakuwa kubwa sana. Kwa hivi halikupata idhini ya serikali.  Wafikirika walikuwa na umoja madhubuti ambao ulisimama imara mbele ya machafuko yoyot. Shauri moja jema lilikubaliwa na kushangiliwa na wot na baya lilikataliwa na kila mtu.

Wafikirika waliweza kufanya kazi bora na za kuajabisha mno wakati wa mataifa mengine walipokuwa wamo katika usingizi, uvivu, anasa au uzembe. Kutwa walikuwa katika kazi na katika fikira za kujistawisha. Mtu ambay hafanyi kazi kwa muda wa saa kumi na mbili alikuwa na aibu kwa mwenziwe; hasara kwa serikali na kwake mwenyewe. Kumwita mtu mvivu katika Kufikirika ilikuwa si dhihaka ya kusameheka ila hatia kubwa mno kwa sababu nchi hiyo haikuwa na mtu mvitu hata mmoja. Kwa sheria za Kufikirika uvivu ulikuwa una tafsiri ya wizi wa wakati.  Mwizi wa wakati alipatilizwa kwa adhabu ngumu sawa na mwizi wa mali au kitu kingine. Kazi kubwa, ngumu na nzito kwa watu wa Kufikirika zilikuwa ni sawa sawa kabisa na mabandia ya mchezo kwa watoto wadogo. Ari ya kila mtu ilikuwa ni kutenda tendo kubwa na lililo bora kuliko mwingine. Hii ni desturi inayodumu hata sasa katika nchi ya Kufikirika

MASWALI;

  1. Kichwa cha habari kinachofaa kwa habari hii ni;
  1. Kufikirika     d) Maisha ni shida
  2. Kilimo katika nchi ya kufikirika e) Maisha mapya yenye faraja
  3. Magtokeo ya kutofanya kazi
  1. Wananchi wa Kufikirika waliacha kufanya kazi kwa muda mrefu kwa sababu;
  1. Walikuwa wamechoka  
  2. Walipewa likizo    
  3. Mfalme wao alikuwa mgonjwa
  4. Malkia alikuwa mgonjwa
  5. Walikuwa wanatafuta tiba ya Mfalme wako na mke wake
  1. Mwandishi anasema “shida hii ilipaswa kuzuiwa au Wafikirika wote wangalipanguswa katika uso wa ardhi” ana maana kuwa;
  1. Watalazwa ardhini   d) Watavuna mazao bora
  2. Wangekufa    e) Watawajibika ipaswavyo kwa mfalme wao
  3. Watalima mazo mengi
  1. Wananchi wa Kufikirika waliipenda kazi kuliko usingizi kwa sababu:
  1. Muda wao mwingi waliutumia kufanya kazi
  2. Ilikubaliwa na halmashauri yao
  3. Waliamriwa hivyo na serikali yao
  4. Waliogopa machafuko
  5. Walikuwa tayari kupunguza muda wao wa kulala kufikia sass aba usiku au sita kwa siku.
  1. Shauri la kuongeza saa za kufanya kazi ililipelekwa mbele ya madiwa na hawa;
  1. Walikubaliana na pendekezo hili
  2. Walipinga muswada huo
  3. Walikubaliana lakini wakalipeleka mbele kwa uamuzi
  4. Walifurahi bila kutoa uamuzi
  5. Waliwafukuza walioleta pendekezo hilo.
  1. Mwandishi anasema usingizi unamsaidia Mwanakufikirika kuwa;
  1. Mpiganaji bora    d) Mnyonge
  2. Mfanyakazi mwenye uchovu  e) Mkulima hodari
  3. Mwananchi mwenye afya bora
  1. Mwandishi anaposema “Umoja madhubuti uliosimama imara” ana maana ya;
  1. Umoja sharti usimame  d) Kupata idhini ya serikali
  2. Umoja usiotetereka  e) Umoja ni dhihaka inayosamehewa
  3. Umoja si nguvu
  1. Asiyefanya kazi katiak nchi ya Kufikirika alifananishwa na;
  1. Jangili     d) Mpenda anasa
  2. Mvivu wa kutupwa   e) Mzemb e
  3. Mwizi wa mali au kitu chochote
  1. Mwandishi anaposema “anapatilizwa” ana maana kuwa
  1. Anafanya jambo   d) anapokewa
  2. Anahukumiwa   e) anabatizwa
  3. Anasamehewa
  1. Juhudi ya kutokubali kushindwa bali kufanikiwa ilioneshwa na kila Mwanakufikirika kwa;
  1. Kufanya kazi kila siku
  2. Kutumia muda wao kuburudika
  3. Kupenda michezo
  4. Kufanya kila jambo vizuri zaidi kuliko Mwanakufikirika mwingine
  5. Kuwa mabandia wa michezo

MAJIBU

i

ii

iii

iv

v

vi

vii

viii

ix

x

SEHEMU B (ALAMA 25)

  1. (a) Andika neno lenye kosa katika tungo zifuatazo:

Mfano: 

  1. Mama anakaa au huoni:

Kosa.  Anakaa

  1. Juma anapanga nyumbani

Kosa......................................................................

  1. Mama anasomaga kitabu

Kosa......................................................................

  1. Daktari ameniunga mkono wangu wote

Kosa........................................................................

  1. Mwalimu anapiga kula kumchagua Raisi

Kosa.......................................................................

  1. Kyama chetu cha Mapinduzi kimeshindwa

Kosa..........................................................................

  1. Mtoto anariaria nini? Hapa sipendi mimi

Kosa,........................................................................

 (b)Taja nchi tano unazozifahamu zinatumia lugha ya Kiswahili;

  1. .....................................................................................
  2. ....................................................................................
  3. ....................................................................................
  4. ....................................................................................
  5. ....................................................................................

(c) Ukioanisha Orodha A na orodha B utapata muunganiko ulio sahihi. Andika herufi inayoleta usahihi ikioanishwa Orodha A na Orodha B.

ORODHA A

ORODHA B

  1. Barua pepe
  2. Irabu
  3. Lugha ya mazungumzo
  4. Kiswahili
  5. Anakula
  1. Kitenzi
  2. Njia ya mawasiliano
  3. Sauti
  4. Maumbo
  5. Tanzania
  6. Lugha inayotumika Zanzibar
  7. Aina ya lugha ya Kiswahili
  8. Hutumia mdomo katika matumizi yake

MAJIBU

Orodha A

i

ii

iii

iv

v

Orodha B

 (d) Kuna Irabu ngapi katika maneno yafuatayo;

 Mfano

  1. Anasoma

Irabu 2

  1. Atacheza

Irabu ...........................................

  1. Palilia

Irabu............................................

  1. Sambamba

Irabu.............................................

  1. Katisheni

Irabu............................................

  1. Amesomoa

Irabu............................................

 (e) Panga majina yafuatayo kwa mtiririko unaotakiwa;

  1. Zawadi
  2. Juma
  3. Annarose
  4. Matayo
  5. Kalamu

Andika kwa mpangilio mzuri

  1. .....................................................................
  2. .....................................................................
  3. .....................................................................
  4. .....................................................................
  5. ....................................................................

SEHEMU C (ALAMA 15)

SARUFI

  1. (a) Pigia msitari vivumishi katika maneno yafuatayo;
  1. Mtu huyu anaimba vizuri
  2. Wale wanacheza mpira mzuri
  3. Yeye ni mchawi katika kijiji hiki
  4. Wale wa shangazi wamefaulu

(b) Taja aina za vitenzi

  1. .........................................................................
  2. .........................................................................
  3. ...........................................................................
  4. ..........................................................................

(c) Tunga sentensi kwa kutumia

N + T

W +V + T + E

T

SEHEMU D (ALAMA 40)

FASIHI KWA UJUMLA

  1. (a) Katika Orodha A kuna methali zinazofanana na methali za orodha B.  chagua methali za Orodha B zinazofanana na Orodha A na kisha kujaza herufi katika kisanduku hapo chini.

ORODHA A

  1. Mtoto umleavvyo ndivyo akuavyo
  2. Usipo ziba ufa utajenga ukuta
  3. Haraka haraka haina Baraka
  4. Kujikwaa sio kuanguka bali ni kwenda mbele
  5. Asiyesikia la mkuu huvunjika guu

ORODHA B

  1. Siko la kufa halisikii dawa
  2. Samaki mkunje anali mbichi
  3. Bandu bandu humaliza gogo
  4. Polepole ndio mwendo
  5. Kufa kufaana
  6. Kukopa harusi kulipa matanga
  7. Kukosea njia ndio kujua njia


MAJIBU

Orodha A

i

ii

iii

iv

v

Orodha B

(b) Taja aina tano za wanyama zinazoweza kutumika katika kazi ya fasihi mara kwa mara zaidi kwenye hadithi.

  1. .........................................................................................
  2. .........................................................................................
  3. .........................................................................................
  4. .........................................................................................
  5. ..........................................................................................

(c) Katika habari ifuatayo taja methali tano (5) zilizotumika.

Wanadamu huwa kwenye mambo mengi magumu sana lakini wali deni mchuzi karadha na hivyo mafanikio yatakuwepo. Kadhalika Mungu hufufua mfu kitangani kwani bila yeye tusingeweza sisi wanadamu. Mungu ni mtoa hukumu, mauti ni faradhi, ni lazima wote tupite huko. Mkono mtupu haulambwi lakini kwa maneno hayo hayana nafasi katika utukufu wa Mungu. Tunapaswa kupambana na maisha na mwisho tufanikiwe na si kutoa lawama tu kwani mlevi si mnywa tembo hata mla mali hulewa. Tusiende mienendo isiyo  mizuri.

  1. ...........................................................................................................
  2. ...........................................................................................................
  3. ...........................................................................................................
  4. ........................................................................................................
  5. .......................................................................................................

(d) Taja nyenzo tano zinazotumika katika uchongoji

  1. ..............................................................................
  2. .............................................................................
  3. .............................................................................
  4. .............................................................................
  5. .............................................................................

(e) Andika habari kuhusu historia ya maisha yako;

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

1 | Page

LEARNINGHUBTZ.CO.TZFORM ONE KISWAHILI EXAM SERIES 52

THE PRESIDENT'S OFFICE

MINISTRY OF REGIONAL GOVERNMENT AND LOCAL GOVERNMENT

AUGUST-SEPTEMBER   EXAMINATION SERIES

KISWAHILI

2020

TIME: 2:30 HRS

SEHEMU A

1.  Soma hadithi ifuatayo kisha jibu maswali yanayofuata:

Katika nchi ya ughaibuni kulikuwa na mfalme mwenye dharau na maringo sana, aliwaona wananchi wake kama wajinga. Watu wake waliishi bila amani na walichukia vitendo vya mfalme wao. Mfalme huyo alikuwa anajigamba kuwa yeye ni tajiri kuliko wafalme wote katika nchi za jirani. Kwa ujumla mfalme huyo alikuwa mnyanyasaji na mwenyekebehi nyingi.

imageimageMfalme alikuwa mwenye kufuru sana, hata alidiriki kutamka kwenye mkutano wa hadhara kuwa hajawahi kuona njaa. Mzee mmoja mwenye busara aitwaye Bwana Adili alimwambia mfalme kuwa asihofu atampeleka mahali njaa inakopatikana. Bwana Adili kwa kukubaliana na mfalme walipanga siku ya safari ya kwenda kumwonesha mahali ilipo njaa. Safari hiyo ilikuwa na masharti kuwa hakuna kula chochote asubuhi na hakuna kubeba masurufu yoyote yakiwemo maji, ingawa Bwana Adili kwa ujanja wake alibeba.

Safari ilianza asubuhi mapema huku mfalme akiwa na furaha kubwa ya kwenda kuona njaa. Walitembea mwendo wa saa zisizopungua ?ita, mfalme akawa amechoka sana akamwomba Bwana Adili wapumzike. Uchovu huo imageulitokana na ukweli kwamba mfalme hakuwahi kwenda mwendo mrefu kwa miguu. Wakati wa mapumziko mfalme alimwomba Bwana Adili maji na mkate lakini Bwana Adili alimnyima, walipumzika kwa muda wa saa moja na safari ikaendelea. Ilipofika jioni mfalme alikuwa amechoka kabisa kwani mwendo ulikuwa mrefu na njaa ilimuuma mno. Walipumzika chini ya mti, mfalme alimuuliza Bwana Adili, mbona hatufiki safari yetu? Bwana Adili hakumjibu chochote bali alichukua mkate akala na kunywa maji, mfalme alihisi njaa kali, alimwomba Bwana Adili mkate na maji lakini alimnyima.

Hali ya mfalme ilizidi kuwa mbaya sana, ndipo Bwana Adili akamwambia nitakupa maji na mkate ule lakini uahidi kwa maandishi kuwa utaacha dharau na majivuno kwa watu. Mfalme alipiga magoti mbele ya Bwana Adili na kuchukua karatasi na kalamu aliyopewa na Bwana Adili na kuahidi kwa maandishi kuwa ataacha kabisa tabia ya dharau na majivuno. Bwana Adili alipokea maelezo ya mfalme na akampa mkate na maji. Mfalme alipomaliza kula alimshukuru sana, ndipo Bwana Adili alipomgeukia mfalme na kumweleza kuwa hakuna maskani ya njaa bali hali aliyokuwa nayo mtu asipokula chakula. Waliporudi mfalme aliitisha mkutano wa hadhara. aliwaomba radhi wananchi wake na tangu siku hiyo mfalme aliishi kwa upendo na wananchi wote.

Maswali

(a)(i)     Bwana Adili alitoa masharti gani ya safari?.........................................

(ii)    Kwa nini Bwana Adili alitoa masharti uliyoeleza katika kipengele

(b)     Toa methali moja inayolingana na fundisho linalopatikana katika hadithi uliyosoma.

(c)     Toa maana za maneno yafuatayo kama yalivyotumika katika hadithi uliyosoma:

(i)Anajigamba ..................

(ii)Kebehi .....................

(iii) Kufuru ..................

(iv)Masurufu . .......................

 (v) Maskani....................

(d)     Andika ufupisho wa habari uliyosoma kwa maneno 60.

SEHEMU B

MATUMIZI YA LUCHA NA USAHIHI WA MAANDISHI

2. (a) Andika kwa usahihi maneno yaliyokolezwa wino kama yalivyotumka katika tungo zifuatazo:

(i) Mashirikiano ni muhimu kwetu .................

(ii) Mimi ni mwanainji wa Tanzania ...............

(iii)Mama anakaaga jikoni anapopika ............

(iv) Hakuna mapungufu yaliyojitokeza ........

(v) Hajafika mwanafunzi yoyote leo ..................

(vi) Huyu ni rafiki angu.................................

(b)     Eleza maana mbili kwa kila tungo.

(i) Mama anaota.

(ii)Tafathali nipe sahani ya kulia.

(iii)Vijakazi wanalima barabara.

(iv)Amekanyaga mtoto.

(v) Shangazi anawachezea wanangu.

(c)     Andika KWELI kama sentensi ni sahihi au SIO KWELI kama sentensi si sahii
 (i) Tafadhali mpikie ugali. Hii ni tungo tata .........

(ii) Kifaa kinachotumika kulia chakula kiitwacho uma wingi wake ni uma ... ... ...

(iii) Rejesta ni misimu ya Kiswahili . 

(iv) Amekula chumvi nyingi. Hii ni nahau 

(v) Mbili kutwa mara tatu. Ni rejesta ya kujifunza hesabu ........

SEHEMU C

SARUFI

3. (a) Nyumbua maneno yafuatayo na kuunda maneno manne kwa kila neno:

(i) Angalia ... ... ...

(ii)Chukua ...............

(iii)Oga ... ... ...

(iv)Kata . . ................

(v)Omba ... ... ..........

(b) Tumia maneno yafuatayo kama nomino na utunge sentensi moja kwa kila neno:

(i) Starehe . ..............

(ii) Ukweli .........

(iii)Utaalamu ...... .. 

 (iv) Umoja ... ... ...

(v) Uzembe ...........

(vi) Ukarimu .... ..... image

(viii) Upweke .. .....

(vii) Ushujaa . .........

(ix) Upendo ... ... ...    

(x) Furaha . .............

(c) Kitenzi kikuu huweza kutumika sambamba na kitenzi kingine kukamilisha sentensi. Katika sentensi zifuatazo bainisha vitenzi vilivyotumika. Sentensi ya kwanza ni mfano:

(i) Aliyekuja atasafiri kesho.

(ii) Mgeni wangu amekwisha kuwasili.

(iii) Amina hakutaka kumuudhi.

(iv)Mafundi wangali wanashona viatu. image

(v)Wataendelea kumsubiri hadi kesho.

(vi) Gari lilikuwa limeharibika mlimani Kitonga 

SEHEMU D : FASIHI SIMULIZI

4.Eleza kwa kifupi maana ya dhana zifuatazo:

(i) Maigizo 

(ii) Semi ......... 

(iii) Tarihi .

(iv) Majigambo ..........

(v) Mizani . . . . . . . ..

(b) Jaza nafasi iliyoachwa wazi kukamilisha methali zifuatazo:

(i)Hamadi kibindoni ... ... ...

(ii).. ......yasiyokuwa ncha.

(iii)......... si mwisho wa uhunzi.

(iv)Mwenye shibe .............

(v)......... embe tunda la msimu.

(c) Soma shairi lifuatalo kisha jibu maswali yanayofuata:

Kweli kito mahabubu, Muweza mjaze kweli,

Kweli siriya ajabu, huwapa watufadhili,

Kweli chimbo la dhahabu, linahimili kweli,

Kweliyajambo hekima, na mifanoya akili.

Kweli nguvuya imani, moyoni muwe na kweli,

Kweli kitu cha thamani, fahariyetu ni kweli,

Kweli itupe makini, tutoe majibu kweli,

Kweli kwa mtu ni tija, woga huvunjwa na kweli.

Kweli huniadabisha, utu huletwa na kweli,

Kweli hunielimisha,jinsiya kuwa kamili,

Kweli hunipa maisha,ya mwangaza wa kandili,

 Kweli haina kiwango, manufaa yake kweli.

Kweli katika baraza, maongeziyawe kweli, 

Kweli au hupendeza,zamaza kujibu swali, 

Kweli itakuongoza, uweze kufanya kweli,

Kweli huwa mfaulu, katika pambono kali.

Kweli leo iwe pambo, upambile kweli kweli,

Kweli ikujaze mambo,yoteyaliyoya kweli,

Kweli ikupe kiimbo, chenye majibu ya kweli,

Kweli tatua mafumbo, uwemahiri wa kweli.

Kweli hapa kaditama, ni mimi mtunzi kweli, Kweli ikujaze mema, ufaulu kweli kweli, Kweli itakupa chema, Kidato cha tatu kweli, Kweli mhimili wako, pokea kwa dhati kweli.

MASWALI

(i) Mtunzi wa shairi hili anatoa ujumbe gani?

(ii)Katika ubeti wa pili mshairi anasisitiza jambo gani?

(iii)Bainisha kina bahari katika shairi ulilosoma.

(iv) Mstari wa mwisho katika kila ubeti wa shairi ulilosoma huitwaje? Toa sababu moja. (v) Mshairi ana maana gani anaposema," Kweli mhimili wako, pokea kwa dhati kweli."

(vi) Toa maana ya maneno yafuatayo kama yalivyotumika katika shairi ulilosoma.

  •   Mahabubu
  •    Fahari            
  •    Kandili
  •    Zama
  •     Mahiri

SEHEMU E 
 UANDISHI WA INSHA/UTUNGA)I

5. Andika mazungumzo au dayalojia kati ya mzazi na mwanawe juu ya rnatokeo ya mtihani wa muhula yasiyoridhisha ukilenga mzazi kutoa ushauri wa jinsi ya kupata ufaulu bora muhula unaofuata.

Mzazi: ............................................................................... 

Mtoto: ................................................................................

Mzazi: ............................................................................... 

Mtoto: ................................................................................

Mzazi: ............................................................................... 

Mtoto: ................................................................................

Mzazi: ............................................................................... 

Mtoto: ................................................................................ 

Mzazi: ............................................................................... 

Mtoto: ................................................................................

 

 

 

 

 

LEARNINGHUBTZ.CO.TZFORM ONE KISWAHILI EXAM SERIES 24

Download Learning
Hub App

For Call,Sms&WhatsApp: 255769929722 / 255754805256